Oodeeffannoo Sanadaa

Oodeeffannoo Sanadaa

• Mata Duree: Ibsa Haala Adeemsa Maree Biyyaalessaa Ilchisee Kenname
• Qaama Ibsa Kenne: Komishinii Maree Biyyaalessaa Itoophiyaa (KMBI)
• Tamsaasa Meediyaa: Tajaajila Tamsaasa Itoophiyaa (EBC / ETV)
• Haala Oomishaa / Guyyaa: Ibsa Meediyaa Kallattiin Waggocci Maree Adeemsifamaa Jiru Ilchisee Kenname

Boqonnaa 1: Adeemsa Yaada Ajandaa Walitti Qabuu fi Gabbisuu

• Adeemsi maree sadarkaa gubbaatti ceechaa kan deemu dha: yaadawwan jalqaba gurmuu namoota 10n ka’an gara gurmuu 50tti, achiis gara 250tti, dhumarratti esa gurmuu gudaa hirmaattota 500tti ceeru.
• Amma iyyuu gurmuun namoota 250 lamaan (yaadawwan jalqabaa 1,050 irraa walitti qabaman) yaadawwan isaanii qindeessuudhaan, barreessuudhaan gurmuu namoota 500tiif dhiheessaa jiru.
• Gurmuun namoota 500 kun dhihaate kana caalaatti dhgeeffachuudhaan, gabbisuudhaan, fi yaadawwan hafan keessa galchuudhaan irratti hojjetu.

1.1 Sadarkaa Hirmaattotaa Ceesisuu (10 irraa gara 500tti)

1.2 Yeroo fi Raawwii Yaadawwan Dhihaatanii

• Gurmuun hojii ajandaa tokko tokko qindoomina isaanii xumuranii gurmuu namoota 500tiif dhiheessuu jalqabaniiru.
• Gurmuun har’a (ganama yookaan waaree booda) qindoomina isaanii xumuran kesa, boru ganama gurmuu namoota 500tiif ni dhiheessu.
• Kan boru ganama xumuran immoo boru waaree booda gurmuu isaaniitiif kan dhiheessan ta’a.

---

Boqonnaa 2: Wal-falmii, Miiraa fi Seera Amalaa Gaggeessuu

2.1 Wal-falmii Uumamaa “Garaagartuu Yaadaa” Keessatti Uumamu

• Mareen kun yeroo dhihoo kana sadarkaa “yaada garaagaraa calaqqisiisuu” (divergence phase) keessa waan jiruuf, wal-falmiin, miirri ho’aan fi mariin jabaan uumamuun uumamaa dha.
• Hirmaattonni komiiwwan naannoo, eenyummaa, dhaabbilee fi paartilee siyaasaa waggoota dheeraaf turan qabatanii waan dhufaniif yaadni isaanii guutummaatti akka caqasamu fedhu.
• Namoonni tokko tokko yaadni isaanii sadarkaa gadiitti ka’e sanada xumuraa irratti yeroodhaan yoo calaqqisuu baate miirri sodaa isaaniitti dhaga’amuu danda’a.

2.2 Seera Amalaa fi Kabaja Gamtaa Hordofuu

• Darbee darbee sarbamni seera amalaa (amala namoota biroo tuffachuu, qaanessuu yookaan doorsisuu) mul’ateera.
• Sodaa fi Seera Jabaa: Komishinichi namoota dhuunfaa arrabsuu, qaanessuu yookaan doorsisuu cimsee dhorka; falmiin kamuu yaada irratti qofa xiyyeeffachuu qaba.
• Komishinichi hirmaattota 4,000 ta’an (saamptila uummata miliyoona 120-130 kan ta’an, ministitoota irraa kaasee hanga qonnaan bultoota fi horsiisee bultootaatti) kabajuudhaan, tarkaanfii adabbii ariitiidhaan fudhachuu dhiisee obsaan qajeelchuusa filateera.

---

Boqonnaa 3: Qajeeltoowwan Bu’uuraa fi Hubannoo Dogoggoraa Murtee Irratti Jiru

3.1 Qajeeltoowwan Bu’uuraa Maree Biyyaalessaa

1. Wal-kabajuu: Sadarkaa fi seenaa hirmaattotaa hundaaf kabaja kennuu.
2. Wal-dhgeeffachuu fi Walitti Dhufu: Yaada waliinii uumuuf garteedhaan wal-dhgeeffachuu fi gara gidduutti dhufuu.
3. Itoophiyaa Gidduugaleessa Gochuu: Fedhii naannoo fi dhuunfaa irra biyya (Itoophiyaa) dursaaf kennuu.

3.2 Addeessa: Yaada Gorsa Yaada Furmaataa vs Murtee Dirqisiisaa

• Murtiin Xumuraa Amma Dhihaate Hin Jiru: Komishinichi ajandaa kamiyyuu irratti murtiin dirqisiisaa yookaan sagaaleen caalmaa kan hin kennamne ta’uu fi gara fuulduraattis amala kanaan kan hin kennamne ta’uu addeesseera.
• Oduu Wadaroo Fashaleessuu: Odolawwan lafa jalaatiin sagalee caalmaa fiduuf loobiin godhamaa jira jedhamu oduu afaaniitiin alatti bu’uura hin qabu.
• Bu’aa Maree: Bu’aan maree kanaa yaadawwan gorsaa (recommendations) qaamolee raawwachiiftuudhaaf, seera baastudhaaf, abbaa seeraatiif, paartilee siyaasaatiif fi dhaabbilee amantaatiif raawwiif kan darban ta’u.

---

Boqonnaa 4: Komiiwwan Hirmaattotaa fi Sodaa Hawaasaa Handle Gochuu

4.1 Sirna Komii Keessummeessuu

• Maree kana irratti paartileen siyaasaa 60 ol, hoggantoonni amantaa fi bakka bu’oonni hawaasaa hedduun hirmaachaa jiru.
• Ogeeyyonni ol’aanoo komii keessummeessan qophaa’anii komiiwwan fuudhanii gara Komishinarootaatti fi Kunsilii KMBItti murteef ni dhiheessu.
• Hoggansi Komishinichaa miira tasgabbii uumuuf jecha paartilee siyaasaa fi hoggantoota amantaa wajjin kallattiidhaan marii gochaa jira.

4.2 Aadaa Maree vs Aadaa Wal-dhabdee

• Mareen biyyaalessaa aadaa siyaasaa duraanii (dhihaatanii doorsisuu, maree kutee ba’uu yookaan yaada dhuunfaa humnaan fe’uu) irraa gara aadaa walitti dhufiinsaatti geeddaramuu gaafata.
• Beekumsi fi yaadni qonnaan bultoota fi horsiisee bultoota irraa dhufe beekumsa ogeeyyii fi barataan wajjin qixxeetti kabajamuu qaba.

---

Boqonnaa 5: Haala Ajandaawwanii fi Agarsiisa Gara Fuulduraa

5.1 Guddina Ajandaawwan Saddeettan Irratti Jiru

• Ajandaawwan gurguddoon akka ijaarsa biyyaa, ijaarsa dhaabbilee fi caasaa mootummaa ajandaawwan biroo irra yeroo fi marii bal’aa gaafatu.
• Haa ta’u malee, ajandaawwan 3 hanga 4 ta’an har’a gurmuu namoota 500tiif dhihaataniiru; ajandaawwan 3 fi 4 hafan immoo sa’aatii 24-48 keessatti sadarkaa kanaan ni gaha.

5.2 Gara “Sadarkaa Yaada Tokkoomaatti” Ceesisuu fi Tarkaanfii Itti Aanu

• Mariin yeroo adeemu, hirmaattonni “yaada garaagaraa calaqqisiisuu” irraa gara “yaada tokkoomaatti” (convergence phase) ceesuudhaan yaada dhuunfaa dhiisanii yaada waliiniitiif garatti dhufu.
• Gaaffiiwwan seenaa gadi fagoon tokko tokko adeemsa maree dhaloota gara fuulduraa kan gaafatan ta’uu danda’u.
• Mariin hirmaattota 4,000 wajjin godhamu torban 1-2 keessatti kan xumuramu ta’a; kana booda yaadawwan walitti qabaman barreeffamaan qaamolee raawwachiiftuudhaaf ni erhamu, raawwiin isaas uummataaf ni beeksifama.